Refluks żołądkowo-przełykowy – przyczyny, objawy i sposoby leczenia

Refluks żołądkowo-przełykowy to jedno z najczęściej diagnozowanych schorzeń przewodu pokarmowego. Według badań naukowych objawy refluksu takie jak zgaga czy cofanie się treści żołądkowej do przełyku dotyczą nawet 20–30% populacji krajów rozwiniętych. Choć często kojarzymy go wyłącznie z uczuciem pieczenia w przełyku, to w rzeczywistości jest to problem złożony, którego nie można bagatelizować.

Czym jest refluks?

Refluks to zjawisko, w którym kwaśna treść żołądka cofa się do przełyku. Dzieje się tak, gdy dolny zwieracz przełyku nie działa prawidłowo. W warunkach fizjologicznych powinien on zamykać się po każdym przełknięciu pokarmu. Jeśli jednak pozostaje zbyt luźny, kwas solny i enzymy trawienne podrażniają delikatną błonę śluzową przełyku.

Objawy refluksu

Najbardziej charakterystyczne symptomy to:

• zgaga, czyli pieczenie w klatce piersiowej, nasilająca się po posiłkach,
• cofanie się kwaśnej treści do gardła,
• uczucie kwaśnego lub gorzkiego smaku w ustach,
• ból w nadbrzuszu, odbijanie, nudności.

Warto jednak wiedzieć, że refluks może dawać też nietypowe objawy takie jak:

• przewlekła chrypka,
• kaszel w nocy,
• nadżerki na szkliwie zębów (spowodowane kontaktem z kwasem),
• uczucie „guli w gardle”.

Przyczyny refluksu

Na rozwój refluksu wpływa wiele czynników:

• styl życia: tłusta i ciężkostrawna dieta, alkohol, kawa, czekolada i napoje gazowane, palenie papierosów, otyłość i siedzący tryb życia, przyjmowanie niektórych leków (np. przeciwdepresyjnych, rozkurczowych) może rozluźniać zwieracz przełyku,
• czynniki anatomiczne: przepuklina rozworu przełykowego, osłabione mięśnie przepony,
• czynniki fizjologiczne i hormonalne: refluks częściej pojawia się u kobiet w ciąży (wpływ progesteronu i ucisk macicy).

Dlaczego refluks występuje u noworodków?

Refluks bardzo często pojawia się u małych dzieci. Wynika on między innymi z niedojrzałości dolnego zwieracza przełyku, ponieważ u noworodków mięsień oddzielający przełyk od żołądka jest jeszcze słabo rozwinięty i łatwo się otwiera. W efekcie treść żołądkowa cofa się do przełyku i jamy ustnej. Poza tym dziecko większość czasu spędza na plecach, a grawitacja nie pomaga utrzymać pokarmu płynnego w żołądku. Warto też zauważyć, że mały żołądek dziecka ma bardzo ograniczoną pojemność, więc łatwo się przepełnia i „oddaje” nadmiar pokarmu w postaci ulewania. Dlatego u małych dzieci i noworodków cofanie się pokarmu nazywa się refluksem fizjologicznym wynikającym z rozwijającego się układu pokarmowego.

Refluks a nadkwaśność żołądka

Nadkwasota żołądka, czyli zwiększona produkcja kwasu solnego w żołądku, objawia się najczęściej pieczeniem w nadbrzuszu, bólami żołądka, odbijaniem oraz nudnościami. Może wynikać np. z diety, stresu, niektórych leków czy infekcji Helicobacter pylori. Refluks żołądkowo-przełykowy to natomiast cofanie się treści żołądka do przełyku z powodu niewydolności dolnego zwieracza przełyku. W treści tej rzeczywiście jest kwas solny, ale problemem nie jest sama jego ilość, tylko jego obecność w miejscu, gdzie go nie powinno być (w przełyku). Refluks może wystąpić zarówno przy nadkwasocie jak i przy prawidłowej, a nawet obniżonej, produkcji kwasu – bo kluczowy jest mechanizm cofania się treści. Podsumowując, nadkwasota to za dużo kwasu w żołądku, natomiast refluks to kwas i inne treści pokarmowe cofające się do przełyku. Dlatego można mieć refluks bez nadkwasoty i odwrotnie – nadkwasotę bez refluksu.

Leczenie refluksu

W leczeniu farmakologicznym najczęściej przepisuje się inhibitory pompy protonowej zmniejszające wydzielanie kwasu solnego. W efekcie łagodzone są jedynie objawy, natomiast nie znika przyczyna dolegliwości. Co więcej, mogą pojawić się dodatkowe niepożądane skutki takie jak:

• niedobory pokarmowe (zmniejszone wchłanianie witaminy B₁₂, magnezu, żelaza i wapnia, możliwe osłabienie kości powodujące osteoporozę oraz większe ryzyko złamań);
• infekcje (mniejsze zakwaszenie żołądka ułatwia namnażanie bakterii, co zwiększa ryzyko zakażeń jelitowych i zapaleń płuc);
• zmiany w mikrobiomie jelitowym (przewlekła redukcja kwasu sprzyja dysbiozie, co może odbijać się na trawieniu i odporności).

Skuteczniejszym leczeniem jest zmiana stylu życia i stosowanie kilku zasad: jedzenie w mniejszych porcjach, unikanie posiłków przed snem, spanie z lekko uniesioną górną częścią ciała, zredukowanie masy ciała, jeśli jest nadwaga. Naturalne złagodzenie dolegliwości wesprą także napary z rumianku i lukrecji, natomiast kiszonki pomogą w odbudowie mikrobiomu jelitowego. Nieocenionym wsparciem będzie też probiotykoterapia bakterią Lactobacillus acidophilus Er-2 szczep 317/402 Narine. Narum Tab w formie tabletek został stworzony, aby działać w żołądku, regulować jego pH, likwidować chorobotwórcze drobnoustroje i zadbać o równowagę właśnie w tym środowisku. W połączeniu z Narum Forte oraz wieloszczepowym Narum Plus tworzy kompleksowy zestaw przywracający równowagę mikrobiomu układu pokarmowego. 

Powikłania refluksu – dlaczego nie wolno go lekceważyć?

Refluks, mimo że bardzo dokuczliwy, można dziś objawowo szybko łagodzić. Natomiast należy pamiętać, że nieleczony może prowadzić do poważnych powikłań takich jak: przewlekłe zapalenie przełyku, zwężenia i nadżerki, a nawet tzw. przełyk Barretta, który zwiększa ryzyko raka przełyku. Dlatego jeśli objawy refluksu pojawiają się notorycznie, warto odnaleźć i usunąć przyczynę tego problemu.

Refluks żołądkowo-przełykowy to choroba, która dotyka milionów osób na całym świecie. Jej objawy nie tylko pogarszają komfort życia, ale mogą prowadzić do groźnych powikłań. Dobra wiadomość jest taka, że w wielu przypadkach zmiana stylu życia, dieta, probiotykoterapia i świadome nawyki znacząco redukują dolegliwości.

Kliknij w produkt i przejdź do zakupu: